Mỗi lần Erling Haaland xé toang hàng thủ đối phương, trên các diễn đàn lại xuất hiện cùng một câu hỏi: một chân sút sinh ra ở Anh, vậy tại sao tuyển Anh không có anh? Là người thường xuyên ngồi xem và mổ xẻ các trận đấu của anh, tôi muốn trả lời câu hỏi này bằng góc nhìn cá nhân, nhưng bám sát những gì đã được xác nhận.
Câu trả lời ngắn gọn là: đây không phải chuyện một cầu thủ bỏ rơi một đội tuyển, mà là câu chuyện về nơi lớn lên, sự lựa chọn từ sớm và một điều khoản rất rõ ràng của FIFA.
Haaland sinh ra ở đâu và lớn lên ở đâu?
Theo nguồn tham khảo, Haaland chào đời ngày 21 tháng 7 năm 2000 tại Leeds, thành phố thuộc West Yorkshire, miền Bắc nước Anh. Thời điểm đó cha anh, Alfie Haaland, đang chơi bóng cho Leeds United.
Sau đó Alfie chuyển sang Manchester City trong giai đoạn từ năm 2000 đến 2003. Gia đình vì thế ở lại Anh thêm ba năm, rồi quay về Bryne, Na Uy. Chính ở thị trấn này, cậu bé Erling lớn lên và bắt đầu hành trình bóng đá của mình.
Điểm khiến tôi thấy thú vị là con đường của hai cha con có nhiều nét đối xứng. Cả hai đều từng khoác áo Manchester City, và cả hai đều gắn bó với màu áo đội tuyển Na Uy. Với tôi, đó là mạch gia đình rất dễ hiểu để giải thích lựa chọn quốc tịch thi đấu.
Haaland có đủ điều kiện khoác áo tuyển Anh không?
Về mặt giấy tờ thì có. Vì sinh ra ở Anh và sống tại đó những năm đầu đời, anh đủ điều kiện nhập quốc tịch Anh, và nhờ vậy về lý thuyết có thể được xét cho tuyển Anh. Điều kiện là anh chưa cam kết hẳn với Na Uy khi còn rất trẻ.
Nhưng lý thuyết và thực tế là hai chuyện khác nhau. Trong bóng đá quốc tế, việc một cầu thủ có nhiều lựa chọn là chuyện không hiếm. Cái khó là phải chọn đúng thời điểm, trước khi cánh cửa đóng lại.
Lý do Haaland chọn Na Uy: một lựa chọn tự nhiên
Trong một cuộc trò chuyện, Haaland cho biết anh sống ở Anh khoảng ba năm rưỡi đến bốn năm, còn thời gian ở Na Uy dài hơn nhiều. Vì vậy anh coi việc chọn Na Uy là điều rất tự nhiên.
Anh cũng thừa nhận rằng nếu cha anh thi đấu ở Anh lâu hơn, mọi chuyện có thể đã khác và biết đâu anh đã là một cầu thủ người Anh. Nhưng anh nhấn mạnh rằng hiện tại mình là người Na Uy và cảm thấy tự hào về điều đó.
Là người thích đọc cách các cầu thủ nói về quê hương, tôi thấy câu trả lời này khá thẳng thắn. Không có drama, không có màn so sánh hay phân bua. Chỉ là một chàng trai lớn lên ở đâu thì gắn bó với nơi đó.
Quy định FIFA khiến cánh cửa tuyển Anh đóng lại
Đây là phần kiến thức quan trọng nhất của bài. Theo quy định về tư cách thi đấu quốc tế của FIFA, một cầu thủ chỉ được đổi đội tuyển nếu chưa thi đấu quá ba trận chính thức cho đội tuyển quốc gia trước tuổi 21.
Haaland ra mắt đội tuyển Na Uy ngày 5 tháng 9 năm 2019. Đến khi anh bước sang tuổi 21, anh đã chơi gần 20 trận cho Na Uy, trong đó có cả các trận chính thức. Con số này vượt xa mức cho phép, nên về mặt quy định, cánh cửa sang tuyển Anh đã khép lại.
- Nơi sinh: Leeds, miền Bắc nước Anh.
- Nơi lớn lên: Bryne, Na Uy.
- Ra mắt tuyển quốc gia: ngày 5/9/2019, trong màu áo Na Uy.
- Kết quả: không thể chuyển sang Anh hay quốc gia khác mà anh có liên hệ.
Nói cách khác, hộ chiếu hay mối liên hệ lịch sử với nước Anh không còn đủ để thay đổi điều này. Quy định chỉ nhìn vào số trận và độ tuổi.
Góc nhìn chiến thuật: Na Uy được gì từ Haaland?
Với thói quen phân tích chiến thuật của mình, tôi nhìn câu chuyện này theo hướng khác. Một tiền đạo cắm như Haaland, người nổi tiếng nhờ khả năng ghi bàn tại Borussia Dortmund và Manchester City, trở thành tâm điểm lối chơi của Na Uy. Đội tuyển có thể xây dựng mọi thứ quanh một mũi nhọn như vậy.
Ở tuyển Anh, một cầu thủ có tầm cỡ ấy sẽ phải cạnh tranh trong một môi trường nhiều ngôi sao tấn công. Tất nhiên đây chỉ là suy nghĩ của riêng tôi, không phải kết luận. Điều có thể khẳng định là lựa chọn Na Uy đã đến từ rất sớm và được củng cố bằng chính các trận đấu chính thức.
Bạn có thể xem thêm lịch các trận cầu lớn tại trang lịch thi đấu, theo dõi vị trí các đội ở bảng xếp hạng, hoặc đọc thêm bài viết khác trong chuyên mục tin bóng đá và nhận định.
Bài học cho người hâm mộ
Câu chuyện của Haaland nhắc chúng ta rằng nơi sinh chưa chắc quyết định đội tuyển. Quốc tịch thể thao là sự kết hợp giữa gốc gác, quãng thời gian sinh sống, ý muốn của cầu thủ và cả quy định hiện hành.
Với những ai thích chủ đề này, hãy nhớ hai mốc then chốt: cam kết sớm và giới hạn ba trận chính thức trước tuổi 21. Chỉ cần nắm hai điều đó, bạn sẽ hiểu vì sao nhiều trường hợp tương tự trong bóng đá lại đi theo hướng như vậy.
Theo tôi, đây là một quyết định rõ ràng, không có ẩn ý. Haaland chọn Na Uy vì cảm thấy đó là quê hương của mình, và FIFA đã làm phần còn lại. Muốn xem anh thi đấu, hãy vào mục trực tiếp hoặc ôn lại các pha ghi bàn ở chuyên mục highlights.
Tổng hợp từ các nguồn tham khảo về bóng đá.
